Gagik Parsamian i „Kronika 10-lecia działalności Związku Ormiańskiego w Gdańsku".

Premiera książki „Kronika 10-lecia działalności Związku Ormiańskiego w Gdańsku” stała się czymś więcej niż prezentacją publikacji. Była podsumowaniem dekady pracy, spotkaniem środowisk i wyraźnym sygnałem, że ormiańska obecność w Gdańsku nie jest epizodem, lecz trwałym elementem historii miasta. W centrum tego wydarzenia znalazł się Gagik Parsamian — artysta, współtwórca tej historii i jej uważny kronikarz.

Parsamian urodził się 28 lipca 1957 roku w Eczmiadzynie, starożytnej stolicy Ormiańskiego Kościoła Apostolskiego. Wykształcenie artystyczne zdobywał w Armenii: w Liceum Sztuk Plastycznych im. F. Terlemezjana w Erywaniu oraz w Akademii Sztuk Pięknych, gdzie studiował pod kierunkiem prof. Ary Bekariana. Od końca lat 70. aktywnie uczestniczył w życiu artystycznym Armenii, biorąc udział w licznych wystawach. W 1988 roku został członkiem Związku Malarzy Armenii, a rok później objął funkcję kustosza eczmiadzyńskiego oddziału Ormiańskiej Centralnej Państwowej Galerii Obrazów.

Od 1994 roku Gagik Parsamian mieszka i tworzy w Gdańsku. To tutaj rozwinął swoją działalność artystyczną i społeczną, stając się jedną z kluczowych postaci środowiska ormiańskiego. Jego twórczość malarska rozwija się dwutorowo: z jednej strony są to barwne, pełne światła obrazy ogrodów — motyw powracający, niemal osobisty — z drugiej zaś nowoczesne kompozycje, w których poprzez kolor, plamę i uproszczony symbol artysta komentuje emocje i współczesność. Równolegle tworzy ceramikę: naczynia użytkowe i obiekty dekoracyjne, które — podobnie jak obrazy — łączą funkcję z symboliką.

Premiera „Kroniki 10-lecia działalności Związku Ormiańskiego w Gdańsku” zgromadziła szerokie grono przedstawicieli świata kultury, nauki, polityki i duchowieństwa. Podczas wydarzenia wielokrotnie podkreślano znaczenie publikacji jako dokumentu i świadectwa. Suren Safaryan zwrócił uwagę na jej rolę jako dialogu dwóch kultur — ormiańskiej i polskiej — zapisanej w faktach, fotografiach i relacjach. Dwujęzyczna forma książki wzmacnia ten przekaz, czyniąc ją dostępną dla obu środowisk.

Publikacja pełni funkcję kroniki: od dużych wydarzeń artystycznych, takich jak wystawy poświęcone m.in. Ajwazowskiemu czy Axentowiczowi, po moment formalnej rejestracji Związku Ormiańskiego i rozwój jego działalności kulturalnej. W książce pojawiają się nazwiska osób, które współtworzyły to środowisko od początku, a także zapisy wydarzeń, wystaw, koncertów i inicjatyw realizowanych zarówno w Polsce, jak i w Armenii. Całość dopełnia staranna oprawa graficzna autorstwa Olgierda Lichego. Książka została wydrukowana w Armenii, w drukarni „Moussaler”, co miało dla organizatorów wymiar symboliczny.

Do publikacji dołączony został list skierowany do gości, w którym Związek Ormiański w Gdańsku wyraził wdzięczność za dziesięć lat wspólnej pracy i zaangażowania. Wystąpienia gości — w tym przedstawicieli władz samorządowych, świata nauki i kultury — potwierdzały, że działalność Związku pozostawiła trwały ślad w pejzażu kulturowym miasta.
Wieczór w Gdańsku miał charakter podsumowania, ale nie zamknięcia. Jak podkreślano, „Kronika” nie kończy historii — ona ją porządkuje i otwiera na kolejne rozdziały. Słowa samego Gagika Parsamiana — „kocham upór życia” — powracały tego wieczoru jak nieoficjalne motto całego wydarzenia.

Dla wielu obecnych premiera była potwierdzeniem, że to, co przez ostatnie dziesięć lat powstawało w Gdańsku wokół kultury ormiańskiej, nie było działaniem doraźnym. Było procesem, a „Kronika 10-lecia działalności Związku Ormiańskiego w Gdańsku” stała się jego materialnym zapisem.

Yeva Hovsepyan
Młoda Ambasadorka Diaspory Ormiańskiej